Antalya’nın Akseki ilçesinde yaşayan arıcılar, kovanlarından kaçan firari arıların doğal yuvalarını bulmak için dağ taş geziyor. Yaz aylarında Toros Dağlarının yüksek kesitlere çıkarak arıcılık yapan vatandaşlar, dağlardaki oyuk ağaçlarda ve kaya aralıklarında kolonileşen arıların izini sürüyor. Doğal ortamda, insan müdahalesi olmadan üretilen balın kilosu 5 bin liraya kadar alıcı bulunuyor.
Arıcılar, “Firari arılar” olarak isimlendirdikleri bu yabanileşmiş kolonileri bulduklarında, bal dolu petekleri dikkatle toplayıp tekrar kovanlara yerleştiriyor. Doğal ortamda üreyen bu arıların balının daha aromatik ve güçlü olduğunu belirten üreticiler, Toroslardaki varlıklı bitki örtüsünün bu kalitede büyük hissesi olduğunu tabir ediyor. Vatandaşlar, firari arıların tabiatta kaybolmaması ve kolonilerin korunması için her yıl sistemli olarak bölgedeki doğal yuvaları denetim ediyor.
“Firari arıları günlerce arıyorlar”
Eşi Mehmet Kara ile birlikte firari arıları takip eden Fatma Kara, nisan sonları ile mayıs aylarında kovanlardan oğul yapan arıların dağlara kaçmasıyla birlikte Toros Dağları’nın tepelerinde günler süren arayışa çıktıklarını söyledi. Bazen 3 günde, bazen 15-20 güne kadar süren bu arayışın sonunda ağaç kovuklarında firari oğul arıları bulduklarını söyleyen Kara, “Ancak bulduğumuz arıların o mevsimde bal hasadı yapmıyoruz. Ağustos’un 15’inden sonra bu balı kesiyoruz. Bu ballar şifadır. Bal haşatına sıcak günlerde gidiyoruz. Balı aldıktan sonra kovanlara katarak öteki arılarımızın kovanlarına koyuyoruz” dedi.
“Zorda olsa zevkli bir iş”
Toros Dağlarında oğul yapıp kovanlarından firar ederek ağaç kovuklarında yapmış oldukları balların doğal metotlarla ürettikleri balın kıymetine dikkat çeken Kara,. “Eşim işten ayrıldı. Eşim bu yıl işten ayrıldı. İkimiz birlikte hem arkadaş, hem eş olarak Torosların şiddetli coğrafyasında arı peşine düşüyoruz. Sıkıntı kaidelerde da olsa bu iş bizim içi zevkli bir iş. Toros Dağlarında, yalnızca Akseki’de değil, Seydişehir’den Beyşehir’e, Konya’ya kadar gidiyoruz” diye konuşan Kara şöyle devam etti.
“Kilogramı 5 bin lira”
Doğal ortamda, hiçbir insan müdahalesi olmadan üretilen bu balın kilosu 5 bin liraya kadar alıcı bulunuyor. Bu bal dağlarda bin bir çeşit çiçekten, ağaçların ortasından toplanıyor. Büsbütün doğal, insan eli değmemiş bir bal. Müşterisi de çok. İsteyen soran eksik olmuyor. Torosların balı şifadır, şifa kaynağıdır” halinde konuştu.
“30 yıllık arıcı”
30 yılı aşkındır arıcılık yapan Mehmet Kara, kendisinin de 40 civarında arı kovanının bulunduğunu ve arıcılık mesleği ile uğraştığını söyledi. Kaçan oğul arıları nisan ayında dağlarda aramaya başladığını söyleyen Kara, “Subaşlarında, çeşmelerde, derelerde arıları takip ederek günlerce arıyorum. Yeri geldiğinde Toros Dağlarının tepelerinde, ağaç tabanlarında geceleri yatıyorum. Bu meslekten zevk duyuyorum” dedi.
“Ayıdan kurttan korkmadan balın peşinde”
Dağlarda arı kovanlarını ararken birçok defa tabiatla baş başa kaldığını ve tehlikelerden korkmadığını belirten Kara, “Kaçan arıları bulmak için tekraren dağda yatıyorum. “Ayılar gelir, kurtlar gelir” diyorlar. Gelsin diyorum, bana bir şey yapmazlar. Ben onların arkadaşıyım” diye konuştu.
“Kimisinde bal çıkıyor, kimisinde çıkmıyor”
Eşi ile birlikte günlerce arıların izini sürdüğünü anlatan Kara, “Bunları günlerce arıyorum. Bulduğum doğal kovanları yalnızca Ağustos ayından sonra hasat ediyoruz. Bulduğum arıların kimisinde bal çıkıyor, kimisinde çıkmıyor. “Bu dağların verdiği Cenab-ı Allah’ın verdiği doğal baldır. Ağustos’un 15’inden sonra keseriz biz bunu. Havalar âlâ giderse kasım ortasına kadar devam eder.” dedi.
“Sarı kızlar dediğimiz arılar ne emeklerle bal yapıyorlar”
Torosların taşlık bölgelerinde tabiatla iç içe, sabırla bal aradığını anlatan Kara, “O arıları da buluyorum lakin dağda bırakmam, bir adedinin kaldığına gönlüm razı olmaz. Ben arıcıyım. O sarı kızlar dediğimiz arılar ne emeklerle bal yapıyorlar. Toprakta da buluyoruz, kayada da buluyoruz lakin topraktaki arı zayıf oluyor, üşüyor. Taştaki arı ise kendini ısıtıyor, balı daha hoş oluyor.” diyerek kelamlarını tamamladı.
