Türkiye’de otomotiv piyasasında yaşanan hareketlilik ve sıfır araçlara yönelik yüksek talep, dolandırıcılar için yeni bir fırsat alanı haline geldi. Yetkili bayiler ile “ortak çalıştıklarını” iddia eden kişi ya da şirketlerin, tüketicileri cazip indirimlerle kandırıp kapora talep ettikleri belirlenirken, tüketici dernekleri vatandaşları ciddi şekilde uyardı.
Dolandırıcıların son dönemde kullandığı yöntemlerden biri olduğu belirtilen bu sistemde; mağdur edilmek istenen tüketicilerle irtibata geçiliyor, “sıfır araçları indirimli satma vaadi” ile ikna süreci yürütülüyor. Ardından satış işlemi “rent a car” veya “filo satışı” adı altında gösterilerek, aracın alımı için ön ödeme yani kapora talep ediliyor. Bu yöntemle birçok kişinin mağdur edildiği ifade ediliyor.
TÜKONFED: Araştırmadan Para Göndermeyin
Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Genel Başkanı Aydın Ağaoğlu, yapılan şikayetlere dikkat çekerek ciddi bir dolandırıcılık riskine işaret etti. Ağaoğlu, Ticaret Bakanlığı’nın sıfır araç satışlarında yetkili galeri dışı satışları sınırlandıran düzenlemeyi hatırlattı:
“Ticaret Bakanlığı sıfır araç satışı konusunda yetkili bayiler dışında sınırlama getirdi. Ancak araç kiralama şirketleri bu düzenlemenin dışında bırakıldı. Dolandırıcıların bu boşluğu kullanarak tüketicileri kandırmaya çalıştığı görülüyor.”
Ağaoğlu, özellikle telefonla aranarak ödeme istenildiğinde vatandaşların mutlaka şüphe duyması gerektiğini vurguladı:
“Soruşturmadan, araştırmadan kimsenin hesabına para gönderilmemeli. Aksi takdirde mağduriyet kaçınılmazdır.”
Vatandaşların böyle bir durumla karşılaşması halinde en hızlı adım olarak savcılığa başvurmaları gerektiğini ifade eden Ağaoğlu:
“Para transfer belgesi ile şikayet edilirse savcılık banka hareketlerini inceler, telefon numaralarının kime ait olduğunu tespit eder ve faile ulaşılırsa dava açılır.” dedi.
Sözleşme Olmadan Kapora Gönderilmemeli
Ağaoğlu, kapora alınan her işlemde mutlaka yazılı sözleşme düzenlenmesi gerektiğini belirterek önemli bir hukuki noktaya dikkat çekti:
“Sözleşmede aracın teslim şartları, modeli, fiyatı, hizmet kapsamı açıkça yer almalı. Yazılı sözleşme hukuken delil niteliği taşır.”
Ağaoğlu ayrıca tüketicilere şu önemli uyarıları yaptı:
- Bilinmeyen numaralara para gönderilmemeli
- Kişisel veya finansal veri paylaşılmamalı
- İçeriği tam anlaşılmayan hiçbir belge imzalanmamalı
Tüketici Birliği Federasyonu: Yetkili Bayi Olmayanlardan Alım Yapmayın
Tüketici Birliği Federasyonu (TBF) Genel Başkanı Mehmet Bülent Deniz ise sıfır araç alımında tek güvenli yetkinin bayiler olduğunun altını çizdi:
“Sıfır araç alan tüketiciler garanti, servis ve teknik destek haklarını yalnızca yetkili bayi üzerinden kullanabilir. Bu nedenle yetkili bayi dışında hiçbir yerden sıfır araç satın alınmamalı.”
Kapora talep edilmesinin dolandırıcılıkta temel adım olduğunu söyleyen Deniz:
“Fiyat cazip gelince tüketici kapora ödeme eğilimine girebiliyor. Ancak güvenli ödeme sistemi varken kapora verilmesini kesinlikle önermiyoruz.” ifadelerini kullandı.
Deniz ayrıca “bayiyle ortak çalışıyoruz” iddialarına karşı da dikkat çekici bir ihtimale değindi:
“Bu durum, bayiden içeriden bilgi sızıntısı olabileceğini düşündürüyor. Böyle bir tespit halinde bayinin çalışma belgesinin iptaline kadar gidebilir.”
Tüketici İçin Kritik Uyarılar
Uzmanlara göre mağdur olmamak için:
- Yetkili bayi dışında satış yapan hiç kimseye itibar edilmemeli
- Sözlü vaatlere güvenilmemeli
- İndirim teklifleri mutlaka belgeyle doğrulanmalı
- Araç şasi numarası ve model bilgisi teyit edilmeli
- Ödemeler noter kolaylıklı güvenli ödeme üzerinden yapılmalı
Sıfır araç talebinin yoğun olduğu dönemde vatandaşların “hızlı teslimat ve indirim” vaadine kanarak mali kayıplar yaşamaması için, denetimlerin artırılması ve tüketici farkındalığının yükseltilmesi gerektiği belirtiliyor.
