Sigorta bölümünde zarurî arabuluculuğun gereksinim olduğunu vurgulayan Av. Umut Metin, ” Ülkemizde arabuluculuğun farklı uyuşmazlıklarda muvaffakiyet ile uygulanması, sigorta uyuşmazlıklarının tahlilinde de arabuluculuğun uygulanmasının bir gereksinim olduğunu gösteriyor” dedi.
Türkiye’de farklı uyuşmazlıkların tahlilinde arabuluculukla her geçen gün daha çok sorun geride bırakılıyor. Arabuluculuk, bazen bir ticari sorunu bazen bir kira sorununu bazen işçi-işveren uyuşmazlığını mahkemeye gerek kalmadan çözmeye imkân veriyor. Dava öncesi arabuluculuk uygulaması, türel uyuşmazlıkların tahlilinde farklı bir kültür inşa etmişe benziyor.
Türkiye Arabulucular ve Arabuluculuk Merkezleri (Turamep) Sözcüsü Avukat Arabulucu Dr. Umut Metin, bu tercihin sigorta uyuşmazlıklarına gerçek da genişlemesinin dal ve vatandaşlar için muhtaçlık olduğunu belirtti. Metin, “Ülkemizde arabuluculuğun farklı uyuşmazlıklarda muvaffakiyet ile uygulanması, sigorta uyuşmazlıklarının tahlilinde de arabuluculuğun uygulanmasının bir gereksinim olduğunu gösteriyor” dedi.
Metin kelamlarına şöyle devam etti: “Türkiye sigorta dalı, bilhassa zarurî sigorta branşlarında yaşanan uyuşmazlıkların tahlilinde, Sigorta Tahkim Kurulu (STK) bünyesinde çözen bir düzenek oluşturmuştur. Bu sistemin, binlerce davaya kıyasla daha kısa müddette sonuç alınmasını sağladığı doğrudur. Bununla birlikte, STK’nın klasik tahkimden büsbütün ayrılan, zarurî bir yapısı bulunmaktadır. Bu yapı, birtakım uyuşmazlıkların hiçbir mahkeme önüne gitmeden kesin olarak çözülmesi sonucunu doğurmaktadır. Bu sakınca, Anayasamız bağlamında tartışma konusu olmaya devam etmektedir. İşte tam da bu noktada, STK’ya müracaattan evvel ‘Zorunlu Arabuluculuk’ basamağının getirilmesinin, tüm taraflar için daha adil, daha insani ve daha verimli bir model olacağı fikrindeyiz. Bu türlü bir imkânın verilmesi, sigorta uyuşmazlığı yaşayan tarafların anlaşarak uyuşmazlığı derhal sonuçlandırmasına ve toplumsal barışa hizmet edecektir.”
Umut Metin, “Sigorta uyuşmazlıklarında neden tahkim öncesi zarurî arabuluculuk uygulanmalıdır? ” sorusuna şöyle cevapladı:
“Dostane tahlil: Arabuluculuk, tarafları ‘hasım’ olmaktan çıkarır. Tarafları davada taraf değil, sıkıntıya tahlili birlikte üretenler haline getirir. Taraflar, arabulucunun yönlendirmesiyle, kendi iradeleriyle ve birbirlerinin taleplerini dinlemeye imkan bularak direkt irtibat kurarak muahede yoluna sarfiyat. Arabuluculuk, bir diğerinin kararını değil, tarafların meselelerini kendi tahlilleri ile geride bırakmasına imkan verir.
Süre ve maliyet avantajı: Arabuluculuk, tahkim sürecinden daha da süratli ve düşük maliyetli bir tahlil sunar. Bu, hem sigorta şirketlerinin hem de Sigorta Tahkiminin operasyonel yükünü hafifletir hem de mağduriyet yaşayan vatandaşlarımızın tazminatlarına daha çabuk kavuşmasını sağlar. Sorunun taraflarının menfaatleri nerede ise orada buluşması imkanını vermeden, illa tahkimde hakem kararı ile tahlil üretilecek yaklaşımı insancıl değildir.
Gizlilik: Arabuluculuk süreci saklıdır. Taraflar, süreçte yaşananları ve vardıkları muahedeyi, karşı tarafın müsaadesi olmadan açıklayamaz. Bu, ticari prestij ve münasebetlerin korunması açısından büyük kıymet taşır.
Arabuluculuk tahkime alternatif değildir, tamamlayıcıdır: Zarurî arabuluculuktan sonuç alınamazsa, taraflar hala STK yoluna gidebilecektir. Bu düzenek, tahkimi ortadan kaldıran değil, onu destekleyen ve önünü açan bir filtre vazifesi görecektir.
Tahkim de bir yargılamadır : Arabuluculuk bir yargılama değildir. Tahkim ise motamot mahkemelerde görüldüğü üzere bir yargılamadır. Sorunu olanların hiçbir yargılama gerilimi yaşamadan meselelerini çözmeye imkan vermek toplumsal gereksinimdir.”
