Türkiye’de otomotiv sektöründe uzun süredir beklenen dönüşüm süreci hızlanıyor. Hükûmet tarafından hazırlanan “İlk Arabam Yerli Otomobil Aile Destek Programı”, 25 yaşını doldurmuş araçların trafikten çekilmesini teşvik ederken, vatandaşlara yerli otomobil alımında ÖTV muafiyeti sağlayacak. Taslağı tamamlanan düzenlemenin önümüzdeki günlerde Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde görüşülmesi bekleniyor.
Programın hedefi; çevreye yüksek zarar veren, güvenlik standartlarını karşılamayan eski araçların trafikten çekilmesi, aynı zamanda dar gelirli vatandaşların ilk kez otomobil sahibi olabilmesini sağlamak olacak. Böylece hem çevreci dönüşüm hem de yerli üretim odaklı yeni bir pazar hareketliliği yaratılması amaçlanıyor.
ÖTV’siz Araç Dönemi Başlıyor
25 yaş üstü araçları hurdaya ayıran vatandaşlar, belirlenen yerli üretim modellerde ÖTV ödemeden sıfır araç alabilecek. Türkiye’de araç fiyatlarında en büyük yüklerden biri olan özel tüketim vergisi kaldırıldığında, fiyatlar özellikle orta gelir grubu için erişilebilir seviyelere inecek.
Program kapsamında ayrıca:
- Uzun vadeli ve düşük faizli finansman
- Üç çocuk ve üzeri ailelere öncelik
- İlk kez otomobil sahibi olacaklara özel ödeme planları
devreye alınacak.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı yetkilileri, düzenlemenin özellikle dar gelirli aileler için ekonomik bir nefes olacağını belirtiyor.
Hangi Araçlar Kapsamda? Yerli Üretim Şartı
ÖTV teşviki yalnızca yerli üretim otomobillerde uygulanacak.
Buna göre en az %40 yerlilik oranına sahip modeller destek kapsamında olacak.
İlk etapta kapsama girmesi beklenen modeller şöyle:
| Yerli Üretim ÖTV Muafiyetinden Yararlanabilecek Araçlar |
|---|
| Togg T10X |
| Toyota CH-R |
| Hyundai Bayon |
| Hyundai i10 |
| Ford Tourneo Custom |
| Ford E-Transit |
| Fiat Fiorino |
| Fiat Egea Cross |
| Fiat Egea Sedan |
| Volkswagen Transporter |
Liste zaman içinde genişletilebilecek. Yerli otomobil pazarının büyümesiyle yeni modeller teşvik kapsamına dahil edilecek.
Statik Değişimi: Trafikte 25+ Yaşlı Araçlar Azalacak
Türkiye’de halen yaklaşık 5 milyonun üzerinde 20 yaş üstü araç trafikte bulunuyor.
Bu araçların önemli bir kısmı:
- Yüksek karbon salımı
- Düşük güvenlik seviyesi
- Yüksek bakım maliyetleri
nedeniyle hem çevre hem trafik güvenliği açısından risk oluşturuyor.
Yeni teşvik ile birlikte:
- Eski araçların kademeli şekilde trafikten çekilmesi
- Filonun gençleşmesi
- Çevre kirliliğinin azaltılması
hedefleniyor.
Meclis Takvimi ve Uygulama Süreci
Düzenleme teklifinin yakın zamanda TBMM gündemine gelmesi bekleniyor.
Onaylanmasının ardından Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek.
Yetkililer, çalışmaların takvime uygun ilerlemesi halinde:
Hurda teşviki ve ÖTV muafiyetinin 2025 yılı bitmeden uygulanmaya başlamasını öngörüyor.
Bu süreçte hurda araç çekme bedelleri, teslim noktaları ve program başvuru koşulları da ayrıca duyurulacak.
Ekonomiye ve Sanayiye Etkisi Büyük Olacak
Program yalnızca tüketiciyi değil, sanayi yatırımını da doğrudan etkileyecek:
- Yerli otomobil üreticilerinin kapasitesi artacak
- Yan sanayide istihdam büyüyecek
- Elektrikli araç dönüşümü desteklenecek
- Türkiye’nin otomotivde bölgesel üretim merkezi olma hedefi güçlenecek
Uzmanlara göre, hurda araç teşviki otomotiv satışlarında yılın ikinci yarısında ciddi bir hareketlilik oluşturacak.
Hurda teşviki yasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte Türkiye’de araç sahibi olmak zorlaşan şartlar altında yeni bir fırsat penceresi açılacak. 25 yaş üstü araçların trafikten çekilmesi, hem çevre dostu politikaların desteklenmesine hem de yerli üretimin büyümesine katkı sağlayacak.
Vatandaşlar açısından ise ÖTV muafiyetli sıfır araç sahibi olma imkanı, otomotiv alanında son yılların en önemli desteklerinden biri olarak değerlendiriliyor.
